http://youtu.be/OlD1rzmQBhM

28. Katalogowanie i edycja zdjęć - Corel PaintShop Pro

28. Katalogowanie i edycja zdjęć - Corel PaintShop Pro

Na dzisiejszym spotkaniu kontynuowaliśmy edycję zdjęć, jednak tym razem przy użyciu programu Corel PaintShop Pro. Jest to edytor grafiki bitmapowej i wektorowej dla komputerów z systemem operacyjnym Microsoft Windows. Stworzony przez firmę Jasc Software, stał się jednym z popularniejszych programów do obróbki grafiki. Obecnie jego producentem jest Corel, który przejął Jasc w październiku 2004. W programie można zarówno stworzyć nową grafikę jak i obrabiać gotowy plik. Posiada on dużą kolekcję narzędzi - pędzli, kształtów figur, a także wzorów do malowania oraz gotowych efektów


Ato moje zdjęcia:

Katalogowanie i obróbka zdjęć - Corel PaintShop Pro

  Katalogowanie i obróbka zdjęć - Corel PaintShop Pro

Na dzisiejszym spotkaniu kontynuowaliśmy edycję zdjęć, jednak tym razem przy użyciu programu Corel PaintShop Pro. Jest to edytor grafiki bitmapowej i wektorowej dla komputerów z systemem operacyjnym Microsoft Windows. Stworzony przez firmę Jasc Software, stał się jednym z popularniejszych programów do obróbki grafiki. Obecnie jego producentem jest Corel, który przejął Jasc w październiku 2004. W programie można zarówno stworzyć nową grafikę jak i obrabiać gotowy plik. Posiada on dużą kolekcję narzędzi - pędzli, kształtów figur, a także wzorów do malowania oraz gotowych efektów

Katalogowanie i edycja zdjęć - Google Picasa

Fotografia cyfrowa

Fotografia cyfrowa polega na utrwaleniu obrazu w postaci cyfrowej, a nie, jak w fotografii tradycyjnej, na chemicznym nośniku światłoczułym. Do wykonywania zdjęć, w odróżnieniu od fotografii tradycyjnej, służy sprzęt o odmiennej konstrukcji: cyfrowy aparat fotograficzny.
Aparaty cyfrowe są od roku 2005 częściej kupowane od analogowych i posiadają cechy niespotykane w aparatach tradycyjnych, takie jak nagrywanie krótkich filmów. Inne urządzenia, na przykład telefony komórkowe, posiadają także często wbudowane małe aparaty cyfrowe.
Utrwalenie obrazu w aparatach cyfrowych odbywa się poprzez pomiar jasności poszczególnych pikseli matrycy, na którą pada światło poprzez obiektyw. Różnica pomiędzy fotografią cyfrową, a tradycyjną sprowadza się zasadniczo tylko do sposobu utrwalania – zatrzymania obrazu, gdyż cała optyka właściwie nie uległa znacznym modyfikacjom w stosunku do fotografii tradycyjnej. Charakterystyczne w tej technice jest to, że każde zdjęcie posiada dokładnie określoną rozdzielczość obrazu wyrażoną w pikselach, podczas gdy w fotografii tradycyjnej rozdzielczość jest cechą charakterystyczną błony światłoczułej. W obu przypadkach rozdzielczość fotografii limitowana jest zdolnością rozdzielczą obiektywu.
W obu technologiach występuje efekt ziarna (szumów), rosnącego wraz ze zwiększaniem czułości sensora lub filmu. W przypadku matrycy, wynika to z większego wzmocnienia sygnału, które to wzmocnienie wpływa także na szumy. W przypadku klisz fotograficznych o wysokiej czułości, używa się większych i co za tym idzie, bardziej widocznych ziaren bromku srebra.
Fotografia cyfrowa ewoluowała wprost od kamer telewizyjnych, lecz długo trzeba było czekać na jej upowszechnienie ze względu na trudną technologicznie miniaturyzację cyfrowych przetworników optycznych o zadowalającej rozdzielczości.

 

FOTOGRAFIA

Fotografia to zbiór wielu różnych technik, których celem jest zarejestrowanie trwałego, pojedynczego obrazu za pomocą światła. Potoczne znaczenie zakłada wykorzystanie układu optycznego, choć nie jest to konieczne – fotografia otworkowa, rayografia.

Podział technik fotograficznych:

• fotografia analogowa (tradycyjna)
• fotografia cyfrowa
• szlachetne techniki fotograficzne

Fotografia analogowa (tradycyjna) to fotografia, w której nośnikiem obrazu są chemiczne materiały światłoczułe (filmy, błony, płyty, papiery itp.). W fotografii tradycyjnej dominuje fotografia srebrowa, czyli fotografia oparta na światłoczułych halogenkach srebra. Do fotografii tradycyjnej zaliczają się też szlachetne techniki fotograficzne wykorzystujące światłoczułe właściwości chromianów.

Budowa analogowego aparatu fotograficznego:

1. Zewnętrzna soczewka obiektywu pokryta zazwyczaj cienką warstwą antyodblaskową i pochłaniającą promieniowanie UV.
2. Soczewki korygujące, które razem z soczewką zewnętrzną tworzą zespół ruchomy, który można oddalać i przybliżać od aparatu za pomocą pierścienia, co umożliwia zmianę ogniskowej obiektywu.
3. Wbudowana w zestaw tylnych, nieruchomych soczewek korygujących jest przysłona, za pomocą której można regulować ilość światła wpadającą z zewnątrz do aparatu.
4. Mechanizm spustowy (migawka) otwierający przesłonę, która normalnie jest zamknięta, dzięki czemu światło nie dociera do kliszy lub matrycy. Po naciśnięciu przycisku spustowego przesłona się otwiera na ściśle określony czas, po czym ponownie się zamyka, dzięki czemu można precyzyjnie ustalać czas naświetlania kliszy lub matrycy. W aparatach analogowych naciśnięcie przycisku spustowego uruchamia też mechanizm przesuwu kliszy fotograficznej, a w lustrzankach podnosi także uchylne lustro.
5. Rolka z kliszą fotograficzną.
6. Ucho na opaskę do noszenia aparatu.
7. Przycisk uruchamiający mechanizm spustowy.
8. Pokrętło ogólnych ustawień aparatu.
9. Wyświetlacz podstawowych parametrów pracy aparatu.
10. Wizjer, przez który obserwuje się kadr.
11. Złącze umożliwiające przyłączenie do aparatu zewnętrznej lampy błyskowej lub mechanizmu zdalnego wyzwalania.
12. Pierścień regulacyjny obiektywu.

Aparat fotograficzny a ludzkie oko

Działanie aparatu fotograficznego można porównać do mechanizmu widzenia u człowieka.  Odpowiadającą szklanej nieruchomej soczewce aparatu jest w oku soczewka umocowana na więzadełkach i mięśniach posiadająca zdolność akomodacji, czyli zmiany kształtu, a co za tym idzie ogniskowej. Nośnikiem obrazu w naszym narządzie wzroku jest natomiast siatkówka, na którą, po przejściu przez soczewkę, padają promienie światła.

 

 LEKCJE INFORMATYKI

  1.Praca z arkuszem kalkulacyjnym - funkcje kwadratowe

Arkusz kalkulacyjny to program komputerowy przedstawiający dane, głównie liczbowe, w postaci zestawu dużych tabel dwuwymiarowych, pozwalający na automatyczną obróbkę tych danych oraz na prezentację ich w różny sposób. Popularny program stosowany w księgowości oraz w biurze.

Na dzisiejszym spotkaniu opisywaliśmy funkcje kwadratowe z wykorzystaniem arkusza kalkulacyjnego Microsoft Office Excel.

 

 

 

  2.Praca z arkuszem kalkulacyjnym - funkcje kwadratowe C.D.

Dzisiaj na spotkaniu kontynuowaliśmy opisywanie funkcji kwadratowych, korzystając z arkusza kalkulacyjnego Microsoft Office Excel, który umożliwia prócz wykonywania obliczeń także rysowanie wykresów.

 

3. FUNKCJE TRYGONOMETRYCZNE.

Dziś na spotkaniu opisywaliśmy funkcje trygonometryczne przy użyciu arkusza kalkulacyjnego Microsoft Office Excel. Na początku przeliczaliśmy miarę stopniową na miarę łukową kątów z zakresu od 0 do 360 stopni. Umożliwiło nam to w następnej kolejności narysowanie wykresów funkcji sinus i cosinus.

 

 

 

 

4. Praca z arkuszem kalkulacyjnym - ćwiczenia

Na dzisiejszym spotkaniu rozwiązywaliśmy zadania praktyczne, wykorzystując wszechstronność arkusza kalkulacyjnego Microsoft Office Excel.

 

 

 

5. Praca z arkuszem kalkulacyjnym - ćwiczenia C.D.

Dzisiaj na spotkaniu kontynuowaliśmy rozwiązywanie zadań praktycznych w arkuszu kalkulacyjnym Microsoft Office Excel.

PRACA NA INFORMATYCE

 

ANALIZA DŁUGICH LIST

  

    

 PRACA Z WYKRESAMI

Praca z arkuszem kalkulacyjnym

Najpierw trzeba wiedzieć, jak policzyć

Przetwarzanie algorytmiczne

• Dane
• Algorytm
  • ogólność
  • skuteczność
  • skończoność

Typy danych

• Typy danych
  • dane numeryczne (liczbowe): dane całkowite, dane rzeczywiste, data i czas
  • dane logiczne
  • dane napisowe
  • inne typy danych

Dane w przetwarzaniu

• Dane wejściowe: są wprowadzane z zewnątrz i podlegają przetwarzaniu
• Dane wyjściowe (wyniki): są wynikiem przetwarzania udostępnianym jako jego rezultat
• Dane pośrednie: są wynikiem przetwarzania wykorzystywanym w jego dalszym toku; nie muszą być znane użytkownikowi
• Komentarze: nie biorą udziału w przetwarzaniu, ale pomagają w jego zrozumieniu — np. opisy pól formularza do wprowadzania danych, opis tabeli z wynikami
• Operacje wykonywane są na wartościach (przetwarzanie numeryczne; więcej: poprzedni rozdział o rodzajach procesów przetwarzania)

Uzupełniające się spojrzenia na algorytm

• Projektant: twórca algorytmu i jego realizacji
• Użytkownik: dostarczyciel i odbiorca danych
• Wykonawca: teoretycznie bezbłędny, ale bezrefleksyjny i bezmyślny automat
• Wykonanie algorytmu wspomagane środowiskiem arkusza kalkulacyjnego: kto jest projektantem? kto jest użytkownikiem? kto jest wykonawcą?

Oprogramowanie

Pierwszy na świecie program arkusza kalkulacyjnego (w dzisiejszym rozumieniu) nosił nazwę VisiCalc (1979). Współcześnie użytkowanych jest wiele programów tego typu: Lotus 1-2-3, Corel Quattro Pro, Microsoft Excel, Sun StarCalc, OpenOffice Calc, Lotus Symphony, Google Spreadsheets, GNOME Gnumeric i inne.

Galeria ilustracji przedstawia zestaw zrzutów ekranowych kilku arkuszy kalkulacyjnych.

Struktura arkusza

Komórka

• Położenie komórki (adres);
• Zawartość komórki (dane);
• Zasady wprowadzania danych do komórek: dane tekstowe ('), dane liczbowe, dane logiczne, formuły (w niektórych arkuszach =, w innych +);
• Wygląd komórki (format): prezentacja liczb w postaci dziesiętnej, półlogarytmicznej, jako data, współrzędna czasowa, dane procentowe itp.;
• Dokładność przechowywania a dokładność prezentacji danych liczbowych.

Zasady adresowania

W powszechnej konwencji adresowania, przyjętej w przeważającej większości arkuszy kalkulacyjnych, wskazanie położenia komórki odbywa się przez podanie jej współrzędnych w postaci numeru kolumny i numeru wiersza w kolumnie.
Numerację kolumn prowadzi się za pomocą etykiet jednoliterowych w porządku alfabetycznym (A, B, C, …), po ich wyczerpaniu — za pomocą etykiet dwuliterowych (AA, AB, AC, …, AZ, BA, BB, …), a w razie ich wyczerpania — także trzyliterowych.
Wiersze są numerowane liczbami całkowitymi, począwszy od 1 (1, 2, 3, …).
Na przykład adres C2 oznacza komórkę ulokowaną w drugim wierszu trzeciej kolumny.
Liczba wierszy i kolumn składających się na arkusz roboczy jest właściwością poszczególnych aplikacji i obsługiwanych przez nie formatów użytkowych. Systemy: Excel, OpenOffice Calc, Gnumeric obsługują arkusze zawierające do 256 kolumn i do 65536 wierszy (takie charakterystyki można nazwać „typowymi”). Ponadto system Excel począwszy od wersji 2007 obsługuje do 1048576 wierszy; system OpenOffice Calc począwszy od wersji 3 obsługuje do 1024 kolumn, a do wersji wersji 3.3 — do 1048576 wierszy. Arkusze systemu KOffice mogą zawierać do 32767 wierszy i 32767 kolumn. Arkusze systemu Corel Quattro Pro mogą zawierać do 1048576 wierszy i do 18276 kolumn. Arkusze GS-Calc mogą zawierać nawet do 12 milionów wierszy i do 4096 kolumn.

• adresy względne komórek: a1, f32;
• adresy bezwzględne: $a$1, $f$32;
• adresy mieszane: a$1, $a1, $f32, f$32;
• adresy bloków: a1:f32 lub a1..f32 (mogą być bezwzględne, mieszane lub względne);
• adresy (nazwy) bloków nadawane przez użytkownika zawsze mają charakter adresów bezwzględnych.

W jednym pliku roboczym, zwanym skoroszytem, może znajdować się wiele arkuszy. Odwołania do komórki położonej w innym arkuszu muszą mieć postać kwalifikowaną, z podaniem nazwy arkusza. Można tym sposobem odwoływać się za pomocą adresów względnych, mieszanych i bezwzględnych:

• NazwaArkusza!KolumnaWiersz, np. Arkusz1!A1 (Excel, Gnumeric, KCalc),
• NazwaArkusza.KolumnaWiersz, np. Arkusz1.A1 (OpenOffice Calc).

Formuły

Jedynym sposobem na umieszczenie danej w komórce jest wpisanie czegoś do tej komórki. Wpisać można albo stałą wartość, albo formułę precyzującą sposób obliczania wartości komórki. Posługiwanie się formułami stanowi zasadniczy element budowy plików roboczych arkusza kalkulacyjnego, gdyż umożliwia automatyzację obliczeń zgodnie z opisem logicznych zależności między danymi.
Formuła ustala sposób obliczenia wyrażenia, którego wartość wynikowa zostanie „nadana” komórce. Wyrażenie zapisane w formule może zawierać wartości stałe, symbole działań, funkcje arkusza i adresy innych komórek. Formuł używa się do budowy kolejnych etapów przetwarzania, począwszy od danych wejściowych aż do końcowych wyników. Dzięki temu informacja przekazana za pomocą danych wejściowych, mówiąc obrazowo, „rozprzestrzenia się” przepływając przez stadia pośrednie opisane za pomocą formuł w poszczególnych komórkach. Właściwość tę dobrze ilustruje angielski termin spreadsheet.
Poprawność wyniku obliczanego za pomocą formuły wymaga aktualizacji przeliczeń po każdej zmianie wartości komórek, których adresy umieszczono w formule. We współczesnych systemach arkuszy kalkulacyjnych na ogół dzieje się to automatycznie.

=1+2+3+4+5
=b1+2.5
=b1+$c$1
=b1+c1
=(a1^2 + a2^2 + a3^2)^0.5
=a1*b1 + a2*b2 + a3*b3
=-a2/(2*a1)

W arkuszach, które przejęły oryginalną składnię VisiCalca, formuły wprowadza się nieco inaczej:

+1+2+3+4+5
+b1+2.5
+b1+$c$1
+b1+c1
+(a1^2 + a2^2 + a3^2)^0.5
+a1*b1 + a2*b2 + a3*b3
-a2/(2*a1)

Techniki automatyzacji pracy

Ważnym elementem pracy z arkuszem kalkulacyjnym, decydującym o uniwersalności jego zastosowań, jest możliwość automatyzacji niektórych prac. Dobrze zaprojektowany tok przetwarzania danych nie wymaga przy zmianie zestawu danych wejściowych żadnej ingerencji w zawartość komórek przechowujących dane pośrednie i wynikowe.
Koncepcja czynności powtarzalnej ma w opisie algorytmicznym odpowiednik w postaci iteracji, a w językach programowania w konstrukcji pętli. Jej zastosowanie w arkuszu kalkulacyjnym wymaga użycia tych samych formuł w wielu komórkach, odpowiadających kolejnym iteracjom. Formułę da się powielić półautomatycznie, korzystając z techniki kopiowania zawartości komórek w wierszu lub w kolumnie. Zależnie od postaci (względne, mieszane, bezwzględne), adresy komórek w formułach różnią się zachowaniem podczas kopiowania.
Podczas kopiowania zawartości komórki zawierającej formułę, adresy bezwzględne (oraz bezwzględnie adresowane składowe adresów mieszanych) są zawsze zachowywanie w niezmienionej postaci. Znaczy to, że kopia takiego adresu opisuje ten sam adres, co pierwowzór kopii — stąd zresztą nazwa.
Podczas kopiowania zawartości komórki zawierającej formułę, adresy względne (oraz względnie adresowane składowe adresów mieszanych) są modyfikowane tak, by zachowana została relacja położenia komórki, z której pobiera się daną, względem komórki zawierającej skopiowaną formułę (w adresach mieszanych uwaga ta dotyczy względnego składnika adresu). Mówiąc inaczej, zachowywane są współrzędne wektora opisującego translację od komórki z daną do komórki z formułą.
Reguły te zilustrowano w poniższej tabeli.

Zachowanie adresów komórek przy kopiowaniu formuł

Adres względny	Adresy mieszane		Adres bezwzględny
A1 → B1 → C1 ↓ ↓ ↓ A2 → B2 → C2 ↓ ↓ ↓ A3 → B3 → C3	$A1 → $A1 → $A1 ↓ ↓ ↓ $A2 → $A2 → $A2 ↓ ↓ ↓ $A3 → $A3 → $A3	A$1 → B$1 → C$1 ↓ ↓ ↓ A$1 → B$1 → C$1 ↓ ↓ ↓ A$1 → B$1 → C$1	$A$1 → $A$1 → $A$1 ↓ ↓ ↓ $A$1 → $A$1 → $A$1 ↓ ↓ ↓ $A$1 → $A$1 → $A$1

Techniki kopiowania

• wklejanie zawartości komórki zapamiętanej w schowku (menu główne, menu podręczne, komendy klawiszowe);
• wypełnianie obszarów (polecenie z menu głównego);
• przeciąganie (manipulacja myszą);
• „szybkie kopiowanie”: wypełnienie w bieżącej kolumnie bloku przyległego do niepustych komórek poprzedniej kolumny (manipulacja myszą);

Inne techniki manipulacji

W trybie edycji pojedynczej komórki zawartość formuły jest traktowana jak zwykły tekst. Jego fragmenty można kopiować, wstawiać i usuwać wszystkimi technikami dopuszczalnymi przez edytor; nie spowoduje to zmian w adresach.
„Przeciąganie” aktywnego bloku komórek spowoduje, że zmieni on lokalizację, a zatem także adres. Jednak związki logiczne między komórkami zostaną zachowane. Odpowiednie adresy w ich komórkach potomnych zostaną automatycznie dopasowane do nowego położenia.

Operatory

W komórce da się umieścić wartość dowolnego typu. O typie wyrażenia zadanego za pomocą formuły decyduje typ argumentów i charakter wykonywanych operacji.
Następujące operatory działają na danych liczbowych (całkowitych lub zmiennopozycyjnych) i dają wyniki odpowiedniego typu liczbowego:

• operator dodawania +
• operator odejmowania -
• operator mnożenia *
• operator dzielenia / (wyniki mogą być typu rzeczywistego nawet dla danych całkowitych)
• operator potęgowania ^ (w niektorych środowiskach **)

Operatory + i - są obliczane po operatorach * / ^. Jeżeli logika postępowania wymusza inną kolejność działań, to trzeba ją określić jawnie za pomocą nawiasów okrągłych (…).
Następujące operatory działają na danych dowolnego typu i zwracają wartości typu logicznego:

• operator przyrównywania =
• operator negatywnego przyrównywania <>; w niektórych środowiskach także !=
• operatory porównywania: < <= >= >

Następujący operator działa na danych typu napisowego i zwraca wartość tego samego typu:

• operator łączenia napisów & (w niektórych środowiskach +).

Inne działania, nawet jeżeli w tradycyjnej notacji matematycznej bywają oznaczane za pomocą operatorów, w środowisku arkuszy kalkulacyjnych najczęściej są realizowane za pomocą funkcji. W szczególności dotyczy to budowania złożonych wyrażeń logicznych.

Funkcje wbudowane arkusza kalkulacyjnego

Spisu dostępnych funkcji oraz opisu ich użycia należy poszukiwać w dokumentacji środowiska użytkowego.

• funkcji używa się w wyrażeniach budujących formuły;
• dostępne dla użytkownika nazwy funkcji mogą zależeć od wersji narodowej interface'u;
• listę argumentów funkcji umieszcza się w nawiasach okrągłych, separatorem argumentów jest na ogół średnik. Wywołanie funkcji musi mieć listę argumentów, nawet jeśli funkcja nie pobiera żadnego argumentu — wtedy nawias pozostaje pusty;
• efektem zastosowania funkcji jest wynik. Wynik zależy wyłącznie od bieżących wartości argumentów. W szczególności wynik nie zależy tego, czy użytkownik wprowadza formuły bezpośrednio jako wyrażenia pewnego języka, czy korzysta z narzędzi wspomagających („asystentów”, „kreatorów”), które uprzyjemniają budowanie formuł;
• wynikiem funkcji może być pojedyncza wartość (skalar) lub tablica (wektor, macierz).

=sin(a1)
=pi()
=abs(c$1)
=sum(a1:f32)
=mproduct(a1:a3; b1:b3)
=mproduct(a1:c4; e1:e4)
=if(test; wyrażenie1; wyrażenie2)
=if(a1>0;sin(b1);cos(b2))

W arkuszach, które przejęły oryginalną składnię VisiCalca, nazwę funkcji trzeba poprzedzić symbolem adresu (@):

@sin(a1)
@pi()
@abs(c$1)
@if(a1>0;@sin(b1);@cos(b2))

W przeciwieństwie do wyrażeń arytmetycznych, nazwy funkcji arkusza kalkulacyjnego są na ogół dopasowane do narodowych wersji interface'u.

=sin(a1)
=pi()
=moduł.liczby(c$1)
=suma(a1:f32)
=macierz.iloczyn(a1:a3; b1:b3)
=macierz.iloczyn(a1:c4; e1:e4)
=jeżeli(test; wyrażenie1; wyrażenie2)

W ten sposób zamiast powszechnie przyjętych w świecie i w językach programowania nazw, takich jak np. if dla funkcji warunkowej, abs dla wartości bezwzględnej czy też sqrt dla pierwiastka, mamy do czynienia z takimi dziwolągami, jak jeżeli (albo gdy), moduł.liczby czy też pierwiastek. Można się temu faktowi dziwić, jednak dyskutować z nim trudno. Na szczęście wewnętrzny sposób przechowywania danych w plikach roboczych arkuszy jest niezależny od wersji narodowej.

Rozszerzanie biblioteki funkcji

Współczesne systemy arkuszy kalkulacyjnych są rozbudowanymi pakietami użytkowymi. Oprócz wykonywania przekształceń danych za pomocą formuł umożliwiają także prowadzenie prac programistycznych (zazwyczaj w jakimś języku interpretowanym) oraz dołączanie bibliotek rozszerzających.
Jedną z istotnych dla użytkownika możliwości jest rozbudowa biblioteki funkcji arkusza. Przeprowadza się ją odmiennie w każdym programie użytkowym. W systemach Excel i OpenOffice Calc użytkownik ma możliwość używania w formułach funkcji, których deklaracje (w dialekcie języka Basic) zostały umieszczone w modułach programistycznych arkusza. W innych systemach podobną funkcję może pełnić inny język programowania.
Pewne wskazówki odnośnie przygotowywania takich funkcji zamieściliśmy w osobnym podrozdziale dokumentacji.

Składnia funkcji tablicowych

Wynikiem klasycznie rozumianej funkcji jest wartość typu prostego, którą da się przechowywać w pojedynczej komórce. Możliwe jest także obliczanie wartości wyrażeń, których argumenty i wyniki są wektorami lub macierzami. Wartości wynikowe takich wyrażeń będą reprezentowane przez jedno- lub dwuwymiarowe bloki przylegających do siebie komórek.

Wyrażenia, których wyniki są tablicami

Formuły, których wyniki są traktowane jak tablice, są dostępne w większości współczesnych arkuszy kalkulacyjnych. Zatwierdzanie zawartości takiej formuły przebiega w sposób odmienny, niż zwykłej formuły; zazwyczaj za pomocą klawiszy Ctrl+Shift+Enter.

Wyrażenia, których argumenty są tablicami

Współczesne środowiska (w tym m.in. Microsoft Excel, Corel Quattro Pro, OpenOffice Calc, Sun StarCalc, Gnumeric) dysponują także rozszerzoną składnią formuł, wzbogaconą o notację wektorową.
W rozszerzonej składni typu macierzowego inne jest znaczenie operatorów arytmetycznych i funkcji. Operatory i funkcje, których argumenty są skalarami, stosowane są wtedy osobno do wszystkich składowych argumentu wektorowego. Na przykład formuła macierzowa =(a1:a10)^2 obliczy 10-elementowy wektor, którego elementy będą kwadratami elementów pobranych z obszaru a1:a10. Jeżeli w komórkach a1:b20 przechowujemy współrzędne 20 punktów, to długość łączącej je linii łamanej będzie można obliczyć za pomocą jednej zwartej formuły =sum((a1:b19-a2:b20)^2)^0.5 .
Ten sam efekt da się oczywiście uzyskać za pomocą osobnego programowania kolejnych operacji skalarnych i zapamiętywania ich wyników w komórkach jako danych pośrednich. Redukcja przestrzeni niezbędnej do przechowywania wyników pośrednich jest więc silnym argumentem za korzystaniem z rozszerzonej składni. Wobec faktu, że brak dostępu do wyników pośrednich uniemożliwia kontrolę poszczególnych etapów przetwarzania, obliczenia korzystające z rozszerzonej składni należy projektować i testować szczególnie starannie.

Przykłady przetwarzania

Ciągi liczbowe

• ciąg arytmetyczny z krokiem jako stałą;
• ciąg arytmetyczny z krokiem jako zmienną wejściową;
• inne ciągi zdefiniowane wzorem zwartym lub rekursywnie;
• ciąg sum częściowych danego ciągu liczbowego;
• zliczanie elementów ciągu spełniających dany warunek;
• sumowanie elementów ciągu liczbowego spełniających dany warunek.

Tablica zmienności funkcji jednej zmiennej

• stały krok;
• zmienny krok;
• tablicowanie funkcji jednej zmiennej zależnej od parametrów;
• tablicowanie funkcji jednej zmiennej określonej za pomocą klikuetapowego algorytmu;
• tablicowanie krzywej płaskiej (x(t), y(t)).

Funkcje dwóch zmiennych

• tabliczka dodawania;
• tabliczka mnożenia;
• tablicowanie funkcji dwóch zmiennych.

Operacje macierzowe

• operacje, których wynik mieści się w obszarze, a nie w komórce;
• operacje, których argumenty są wektorami; notacja działań na wektorach;
• dodawanie wektorów;
• iloczyny punktowe i skalarne wektorów;
• obliczanie macierzy odwrotnej;
• rozwiązywanie układów równań liniowych.

Operacje bazodanowe

(patrz także następny dokument)

• wyszukiwanie danych w tabeli;
• pobieranie danej z komórki o znanym numerze;
• wiązanie danych za pomocą klucza.

Podstawy prezentacji graficznej danych

Charakter przedstawianych danych

dane o charakterze nominalnym

wolno przyrównywać i rozróżniać obserwacje, ale ma podstaw do ich uszeregowania; da się jedynie stwierdzić, że dwie wartości są takie same albo różne. Przykłady: zapach, narodowość, płeć.

dane o charakterze porządkowym

wolno porównywać i porządkować obserwacje; da się sprawdzić, że jedna wartość jest większa od innej, ale ma podstaw do stwierdzenia, o ile jest większa. Przykłady: twardość, oceny szkolne.

dane liczbowe (numeryczne)

na skali przedziałowej

punkt zerowy, o ile istnieje, ma charakter czysto umowny; wiemy o ile jedna wartość jest większa od innej, ale nie wiemy ile razy jest większa. Przykłady: data, temperatura w skali Celsjusza.

na skali ilorazowej

istnieje bezwzględny punkt zerowy; wolno wykonywać działania arytmetyczne w celu sprawdzenia ile razy jedna wartość jest większa od drugiej. Przykłady: gęstość, stężenie, wiek, temperatura w skali bezwzględnej.

Sposoby prezentacji danych na wykresach

skala nominalna

przedstawia etykiety z opisem, kolejność jest nieistotna.

skala porządkowa

przedstawia kolejność w ciągu danych.

skala numeryczna — przedziałowa

przedstawia wartości liczbowe odłożone na osi liczbowej z ustaloną jednostką.

skala numeryczna — ilorazowa

przedstawia wartości liczbowe odłożone na osi, przy czym można stosować podziałkę nieliniową (np. logarytmiczną).

Typy wykresów dostępne w środowisku roboczym

wykres „słupkowy”

zmienna niezależna ma charakter nominalny;

wykres „liniowy”

zmienna niezależna ma charakter porządkowy;

wykres „punktowy”

zmienna niezależna ma charakter numeryczny.

Wykres jako grafika wektorowa

aktualizacja wykresu

następuje (zazwyczaj) automatycznie po modyfikacji danych

elementy wykresu

są obiektami, których właściwości da się interaktywnie modyfikować

adresy danych przedstawianych na wykresie

są jedną z właściwości; istnieje możliwość korekty adresów i zarządzania seriami danych

eksport wykresu

do pliku w formacie grafiki wektorowej; patrz np. rozwiązanie opcji eksportu w arkuszu Gnumeric

przez osadzenie go w innym miejscu lub w innym dokumencie; użycie schowka systemowego

Import i eksport

• czytanie kolumn liczbowych z pliku znakowego;
• czytanie tabeli HTML;
• czytanie pliku znakowego ze schematem obliczeń zapisanym w postaci formuł arkusza;
• zapis wykresu jako pliku grafiki wektorowej i rastrowej;
• zapis tabeli arkusza w postaci pliku znakowego;
  • zawierającego prezentację wyników;
  • zawierającego schemat obliczeń (z formułami);
• zapis tabeli arkusza w postaci dokumentu HTML.

Wykrywanie i eliminacja błędów

Uwagi dotyczące rodzajów błędów, ich przyczyn i sposobów ich usuwania odnoszą się w równej mierze do programów źródłowych i do plików arkusza kalkulacyjnego. W tym drugim przypadku nie ma potrzeby korzystania z osobnych debuggerów, gdyż dane pośrednie albo są dostępne w komórkach, albo mogą być tam umieszczone w wyniku prostych modyfikacji formuł.

Na przykład formuła mająca obliczać iloraz sum

=(a1 + a2) / (b1 + b2)

zapisana w postaci

=(a1 + a2) / b1 + b2)

jest niepoprawna składniowo (brak jednego nawiasu), co zostanie najprawdopodobniej wykryte przy próbie jej zatwierdzenia. Natomiast formuła

=a1 + a2 / b1 + b2

użyta do tego samego obliczenia zawiera poważny błąd logiczny, polegający na innej kolejności działań, niż wynika to z założonego celu obliczeń. Jednak błąd ten nie zostanie automatycznie dostrzeżony, gdyż formuła ta poprawnie opisuje pewne wyrażenie arytmetyczne. Do znalezienia tego błędu niezbędna jest krytyczna analiza zawartości formuł, w czym może pomóc krytyczna analiza otrzymywanych wyników.

Podpowiedzi sugerujące modyfikację błędu składniowego przy zatwierdzaniu formuły radzimy traktować z rezerwą, gdyż nie biorą one pod uwagę rzeczy najważniejszej, jaką jest zamiar użytkownika.
Środowiska arkuszy kalkulacyjnych dostarczają także narzędzi pomocnych przy sprawdzaniu poprawności logicznej formuł. Są to m.in.:

1. wizualizacja argumentów formuły (np. za pomocą barw),
2. dopasowanie nawiasów,
3. wizualizacja kaskady zależności komórek w arkuszu (np. za pomocą strzałek),
4. wizualizacja struktury pojedynczej formuły w formularzu asystenta tworzenia formuł (kreatora).